Trong quá trình tham gia thi hành án dân sự, nếu đương sự nhận thấy quyền và lợi ích hợp pháp của công dân, của Nhà nước, của cơ quan, tổ chức có dấu hiệu bị xâm phạm thì có quyền tố cáo với cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền. Luật Thi hành án dân sự năm 2008, Luật Thi hành án dân sự sửa đổi, bổ sung năm 2014 quy định về tố cáo trong thi hành án dân sự như sau:
Người có quyền tố cáo:
Công dân có quyền tố cáo với cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền về hành vi vi phạm pháp luật của Thủ trưởng cơ quan thi hành án dân sự, Chấp hành viên và công chức khác làm công tác thi hành án dân sự gây thiệt hại hoặc đe doạ gây thiệt hại đến lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của công dân, cơ quan, tổ chức.
Quyền và nghĩa vụ của người tố cáo:
Người tố cáo có các quyền sau đây:
Gửi đơn hoặc trực tiếp tố cáo với cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền;
Yêu cầu giữ bí mật họ tên, địa chỉ, bút tích của mình;
Yêu cầu được thông báo kết quả giải quyết tố cáo;
Yêu cầu cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền bảo vệ khi bị đe doạ, trù dập, trả thù.
Người tố cáo có các nghĩa vụ sau đây:
Trình bày trung thực, cung cấp tài liệu liên quan đến nội dung tố cáo;
Nêu rõ họ tên, địa chỉ của mình;
Chịu trách nhiệm trước pháp luật về việc tố cáo sai sự thật.

Thẩm quyền, thời hạn và thủ tục giải quyết tố cáo:
Tố cáo hành vi vi phạm pháp luật mà người bị tố cáo thuộc thẩm quyền quản lý của cơ quan, tổ chức nào thì người đứng đầu cơ quan, tổ chức đó có trách nhiệm giải quyết.
Trường hợp người bị tố cáo là Thủ trưởng cơ quan thi hành án dân sự thì Thủ trưởng cơ quan thi hành án dân sự cấp trên trực tiếp hoặc Thủ trưởng cơ quan quản lý thi hành án dân sự thuộc Bộ Tư pháp có trách nhiệm giải quyết.
Thời hạn giải quyết tố cáo là 60 ngày, kể từ ngày thụ lý; đối với vụ việc phức tạp thì thời hạn giải quyết tố cáo có thể dài hơn, nhưng không quá 90 ngày.
Trình tự, thủ tục tố cáo được thực hiện theo đúng quy định của Luật Tố cáo.

Trách nhiệm của người có thẩm quyền giải quyết tố cáo:
Cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền giải quyết trong phạm vi, nhiệm vụ, quyền hạn của mình có trách nhiệm tiếp nhận và giải quyết kịp thời, đúng pháp luật; xử lý nghiêm minh người vi phạm; áp dụng biện pháp cần thiết nhằm ngăn chặn thiệt hại có thể xảy ra; bảo đảm cho quyết định giải quyết được thi hành nghiêm chỉnh và chịu trách nhiệm trước pháp luật về quyết định của mình.
Người có thẩm quyền giải quyết tố cáo mà không giải quyết, thiếu trách nhiệm trong việc giải quyết, giải quyết trái pháp luật thì tuỳ theo tính chất, mức độ vi phạm mà bị xử lý kỷ luật hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự; nếu gây thiệt hại thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật.
Một vấn đề hết sức lưu ý khi thực hiện việc tố cáo là người tố cáo phải cân nhắc và chuẩn bị các chứng cứ chứng minh cho việc tố cáo là đúng sự thật, pháp luật nghiêm cấm việc bịa đặt thông tin, nguỵ tạo chứng cứ tố cáo sai sự thật vì mục đích không trong sáng. Tuỳ thuộc vào tính chất và hậu quả gây ra từ việc tố cáo sai sự thật mà người tố cáo có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về hành vi vu khống được quy định tại Bộ luật Hình sự.
Khi nắm vững các quy định của pháp luật có liên quan đến tố cáo trong thi hành án dân sự, quý khách hàng có thể áp dụng quyền tố cáo để tự bảo vệ quyền lợi ích hợp pháp của mình bị xâm phạm trong giai đoạn thi hành án. Nếu quý khách hàng còn nhiều vấn đề vướng mắc, chưa rõ có liên quan đến vấn đề tố cáo trong thi hành án dân sự. Xin đừng ngần ngại, hãy liên hệ Văn phòng luật sư Thiên Định để được luật sư giỏi tư vấn luật thi hành án dân sự, hướng dẫn, giải thích về các quy định của pháp luật có liên quan đến tố cáo trong thi hành án dân sự để quyền và lợi ích hợp pháp của quý khách hàng được bảo vệ một cách tối ưu.

Luật sư Trần Đăng Minh.